Noter onaylı yeminli tercüme nasıl işler

Türkiye'de resmî bir işlemde kullanılacak yabancı belge, sadece "çevrilmiş" olmakla yeterli olmaz: çevirinin altına noter tarafından şerh verilmesi gerekir. Kanun bu şerhin neyi içereceğini de yazmıştır. Bu sayfa, Alanya'da en sık ihtiyaç duyulan işlemleri kanun metnine dayanarak topluca anlatır ve ayrıntılı rehberlere yönlendirir.

Kanun ne diyor

  • Belgeleri bir dilden diğer dile veya bir yazıdan başka bir yazıya çevirmek, Noterlik Kanunu'nun 60. maddesinde noterlik görevleri arasında sayılmıştır.
  • Kanunun 103. maddesine göre çevirme hâlinde noter tarafından metnin altına bir şerh verilir; noter yeminli tercüman kullanmışsa bu şerh tercümanın kimliğini ve adresini içerir, altı noter tarafından tarih yazılıp imzalanarak mühürlenir.
  • Bu yüzden "noter onaylı tercüme" ile "herhangi bir çeviri" farklıdır: kurumun aradığı şey, metnin altındaki bu şerhtir.
  • Noterlik işlemlerinde ilgili Türkçe bilmezse andlı tercüman bulundurulur; bu, Noterlik Kanunu'nun 74. maddesinde yazılıdır.
  • Tapu işlemlerinde istem sahiplerinden biri veya birkaçı Türkçe bilmiyorsa yeminli tercüman bulundurulur ve tercüman, mahkeme huzurunda ettiği yemine ilişkin tutanağı müdürlüğe ibraz eder.
  • İlgilinin bulunduğu yerde noterlikçe çevirme yaptırılamazsa, o noterlik aracılığıyla başka yerdeki noterlikte çevirme yaptırılabilir.
  • Yurt dışından gelen belgede sıra şudur: önce kaynak ülkede apostil, sonra Türkiye'de yeminli tercüme, en sonda noter onayı. Sıra ters çevrildiğinde belge iade edilir.

Bu sayfa kanun ve tüzük metninden derlenmiştir; ücret ve süre bilgisi içermez. Hangi belgenin hangi kurumda hangi biçimde isteneceği işleme göre değişir — ayrıntı için aşağıdaki rehberlere bakın, tereddüt hâlinde belgeyi teslim edeceğiniz kuruma sorun.

Üç belge ailesi, üç ayrı yol

Alanya'da en sık gelen işler üç grupta toplanıyor; her grubun tasdik zinciri ve dikkat edilecek noktası farklı.

1.0

Nüfus ve sivil hal belgeleri

Doğum, evlenme, boşanma, adli sicil, muvafakatname

İkamet izni, vatandaşlık, nüfus kaydı ve okul işlemlerinde en çok istenen grup. Yurt dışından gelen belgeler apostilli olmalı, Türkiye'de yeminli tercüman tarafından çevrilip noterde onaylanmalıdır. Bu belgelerde kritik nokta isimlerin ve tarihlerin pasaportla ve daha önce verilmiş belgelerle birebir uyuşmasıdır.

2.0

Eğitim belgeleri

Diploma, transkript, attestat, öğrenci belgesi

Denklik başvurularında diploma ve transkriptin, Türkiye Cumhuriyeti noterleri ya da dış temsilcilikleri tarafından onaylanmış Türkçe tercümesinin aslı istenir. Ders adları, saatler, krediler ve notlar yorum katılmadan, kaynaktaki düzenle aktarılır; inceleme bu ayrıntılar üzerinden yürür.

3.0

Resmî işlem, mahkeme ve ticari belgeler

Vekâletname, tapu, mahkeme kararı, sözleşme, şirket evrakı

Bu grupta tercüman çoğu zaman sadece metni değil, işlemi de taşır: noterde ve tapuda Türkçe bilmeyen taraf için tercüman bulundurulması zorunludur ve tercüman resmî senedi imzalar. Mahkeme kararlarında kesinleşme şerhi, dosya numarası ve mühür-imza şerhleri birebir aktarılmalıdır.

İyi bir çeviride nelere bakılır

Resmî çeviride ölçü, metnin "güzel" okunması değil, kaynak belgeyle bire bir örtüşmesidir. Belgedeki her unsur karşılığını bulmalıdır: mühür ve kaşe metinleri, imza şerhleri, seri ve sıra numaraları, tarihler, kayıt numaraları, arka yüzdeki şerhler ve varsa apostil şerhinin kendisi de çevrilir. Belgenin düzeni korunur; tablo hâlindeki bir kayıt tablo olarak, satır satır aktarılır. Okunamayan bir yer varsa uydurulmaz, çevirmen notuyla işaretlenir — kurum eksik bilgiyi kabul edebilir, ama yanlış bilgiyi fark ettiğinde bütün dosyayı reddeder. Kişi adlarında ölçü pasaporttaki Latin harfli yazımdır; aynı ailenin farklı belgelerinde farklı yazımlar varsa bu, çeviri aşamasında değil, belge sahibiyle konuşularak çözülmesi gereken bir konudur. Son olarak çevirinin altındaki noter şerhi, kanunun aradığı biçimi taşımalıdır: tercümanın kimliği ve adresi, noterin tarihi, imzası ve mührü.

Sık sorulanlar

Noter onaylı tercüme ile normal çeviri arasındaki fark nedir?

Noter onaylı tercümede, çevirinin altına noter tarafından şerh verilir. Noterlik Kanunu m. 103 uyarınca bu şerh, noter yeminli tercüman kullanmışsa tercümanın kimliğini ve adresini içerir ve noter tarafından tarih yazılıp imzalanarak mühürlenir.

Noterde işlem yaparken tercüman zorunlu mu?

Noterlik Kanunu m. 74 uyarınca ilgili Türkçe bilmezse andlı tercüman bulundurulur.

Tapuda da tercüman gerekiyor mu?

Evet. Tapu Sicili Tüzüğü m. 24 uyarınca istem sahiplerinden biri veya birkaçı Türkçe bilmiyorsa yeminli tercüman bulundurulur; tercüman mahkeme huzurunda ettiği yemine ilişkin tutanağı müdürlüğe ibraz eder ve resmî senedi imzalar.

Önce apostil mi, önce çeviri mi?

Yurt dışından gelen belgede önce kaynak ülkede apostil alınır, sonra Türkiye'de çeviri yapılır ve noterde onaylanır. Ters sırada hazırlanan dosyalar geri döner.

Belgemi başka şehirdeki notere gönderebilir miyim?

Kanun, ilgilinin bulunduğu yerde noterlikçe çevirme yaptırılamaması hâlinde, o noterlik aracılığıyla başka yerdeki noterlikte çevirme yaptırılabileceğini düzenler.

Mühür ve kaşeler de çevriliyor mu?

Evet. Resmî çeviride mühür ve kaşe metinleri, imza şerhleri, numaralar ve tarihler dâhil belgedeki her unsur karşılığıyla aktarılır.

Adım belgelerimde farklı yazılmış, ne yapmalıyım?

Ölçü pasaportunuzdaki Latin harfli yazımdır. Farklılık varsa çeviri öncesinde konuşup hangi yazımın esas alınacağını netleştirmek gerekir; sonradan düzeltmek işlemi bekletir.

Belgeleriniz için teklif alın

Hangi belgelerin tercümesi gerektiğinden emin değilseniz fotoğraflarını gönderin; bakıp size hangisi eksik, hangi tasdik gerekiyor söylerim.

WhatsApp'tan Teklif Al

İlgili belge sayfaları

Kaynak

Noterlik Kanunu (1512) m. 60/6 (noterlik görevleri), m. 74 (andlı tercüman), m. 103 (çevirme işlemi ve noter şerhi), m. 104 · Tapu Sicili Tüzüğü m. 24 (tapuda yeminli tercüman) · erişim 24.08.2026

Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve resmî kaynaktan derlenmiştir. Kurumlar şartları değiştirebilir; başvurudan önce ilgili kurumdan teyit alın.